Encyklopedia

  1. Gautama Budda (Siddhartha, Siakjamuni, Tathagata)
  2. Dziesięć Atrybutów Buddy
  3. Środkowa Droga
  4. Cztery Szlachetne Prawdy
  5. Ośmiokrotna Ścieżka
  6. Trzy cechy egzystencji
  7. Ten negative actions
  8. Samsara
  9. Nirwana
  10. Parinirwana
  11. Moksza
  12. Splamienia (Klesha)
  13. Mara
  14. Dharma
  15. Sangha
  16. Schronienie
  17. Szkoły i tradycje Buddyzmu
  18. Mahayana ("Wielki Pojazd")
  19. Tybetański Buddyzm
  20. Vadżrajana
  21. Tradycja Sakja Buddyzmu Tybetańskiego
  1. Tummo
  2. Bodhisattva
  3. Sześć paramit (doskonałości)
  4. Dhyana
  5. Arhat
  6. Samyak Sambodhi (Anuttara-samyak-sambodhi)
  7. Maitreya
  8. Asanga
  9. Przyszłe nadejście Maitreyi
  10. Budda-natura
  11. Atman (Buddyzm)
  12. Atman (Hinduizm)
  13. Anatta (Anatman, "not-self")
  14. Paramatman (Naddusza)
  15. Bóg w Buddyzmie
  16. Bhagawan
  17. Gyani
  18. Kalijuga
  19. Tamang
  20. Kunchusum

1. Gautama Budda (Siddhartha, Siakjamuni, Tathagata)

Siddhartha Gautama, znany również jako Sakyamuni lub Shakyamuni ("mędrzec rodu Sakya), lub Tathagata ("ten, który tak odszedł" i "ten, który tak przybył") był duchowym nauczycielem, który zapoczątkował Buddyzm.
Gautama urodził się w 563 p.n.e. w Lumbini (dzisiejszy Nepal). Jego matką była Królowa Maya Devi. Tej nocy, kiedy Gautama został poczęty śniła, że biały słoń z sześcioma białymi kłami wszedł w jej prawy bok, a dziesięć miesięcy później urodził się Gautama. Wiele źródeł podaje, że matka Buddy zmarła przy jego narodzinach, kilka dni, lub 7 dni później. Noworodkowi nadano imię Siddhartha, znaczące "ten, który osiąga swój cel". Podczas świętowania urodzin, jasnowidz pustelnik Asita ogłosił, że dziecko to zostanie albo wielkim królem, albo wielkią świętobliwością.


Birth of Buddha at Lumbini.
Siddhartha, któremu przeznaczone było luksusowe życie księcia, miał trzy pałace (na sezonowe zajęcia) specjalnie dla niego wybudowane. Jego ojciec, Król Suddhodana, życzący sobie, by Siddhartha został wielkim królem, chronił syna od religijnych nauk czy wiedzy o ludzkim cierpieniu.

W wieku 29 lat, Siddhartha opuścił swój pałac w celu spotkania się ze swymi poddanymi. Zobaczywszy staruszka, Siddhartha posmutniał. Poruszony tym, gdy dowiedział się od swego woźnicy, że wszyscy ludzie ostatecznie zestarzeją się, książę kontynuował dalsze podróże, podczas których napotkał schorowanego człowieka, rozkładające się ciało i ascetę. Głęboko przygnębiony tymi widokami, szukał sposobów na przezwyciężenie starości, choroby i śmierci, żyjąc jak asceta.


A statue of the Buddha from Sarnath, 4th century CE.
Po ascetyźmie i koncentrowaniu się na medytacji, Siddhartha odkrył to, co buddyści nazywają Środkową Drogą. Siedząc pod drzewem figowym, znanym teraz jako drzewo Bodhi, przysiągł nie powstać dopóki nie odnajdzie Prawdy. W wieku 35 lat, doznał oświecenia w piątym miesiącu księżycowym. Gautama, od tego czasu znany jest jako Budda lub "Przebudzony". Budda jest również często tłumaczony jako "Oświecony".

Uważa się, że w tym momencie Gautama Budda doznał całkowitego przebudzenia i zrozumienia natury i powodu ludzkiego cierpienia, którym była niewiedza, wespół z krokami koniecznymi do jej eliminacji. Później zostało to sformułowane w "Cztery Szlachetne Prawdy"; stan najwyższego wyzwolenia - możliwego dla każdej istoty - nazwano Nirwana. Następnie, domniemuje się, że doszedł do posiadania Dziesięciu Atrybutów, które przypisuje się każdemu Buddzie. Do góry

2. Dziesięć Atrybutów Buddy

  1. tak odszedłszy (tathāgata)
  2. godny (arhat)
  3. doskonale samo-oświecony (samyak-sambuddha)
  4. udoskonalony w wiedzy i zachowaniu (vidyā-carana-sampanna)
  5. odszedłszy daleko
  6. niezwyciężony (anuttara)
  7. znawca świata (loka-vid)
  8. przewodzący osobami wymagającymi poskromienia (purusa-damya-sārathi)
  9. nauczyciel bogów i ludzi(śāsta deva-manusyānam)
  10. Błogosławiony lub mający szczęście (bhagavat)
Do góry

3. Środkowa Droga

Buddyzm uczy Środkowej Drogi, to jest unikania ekstremalnych poglądów na temat eternalizmu i nihilizmu.


The Middle Way
Do góry

4. Cztery Szlachetne Prawdy

Cztery Szlachetne Prawdy sformułowane przez Buddę Sakyamuni:

  1. Natura Cierpienia
    Narodziny są cierpieniem, starzenie się jest cierpieniem, choroba jest cierpieniem, śmierć jest cierpieniem; smutek, narzekanie, ból, żal i rozpacz są cierpieniem; związek z czymś nieprzyjemnym jest cierpieniem; separacja od czegoś przyjemnego jest cierpieniem; nie otrzymanie czegoś, czego się pragnie jest cierpieniem. Krótko, tych pięć agregatów podlegających przylgnięciu jest cierpieniem.
  2. Źródło cierpienia
    Powodem cierpienia jest pragnienie, które prowadzi do cyklu narodzin i śmierci (samsara). Źródłem cierpienia jest przywiązanie i nienawiść. Wszystkie pozostałe szkodliwe emocje są zazwyczaj przez nie generowane. Ich skutki prowadzą do cierpienia. Źródłem przywiązania i nienawiści jest niewiedza, nieznajomość prawdziwej natury wszystkich istot i rzeczy nieożywionych . Nie jest to po prostu konsekwencją braku wiedzy, lecz fałszywą wizją świata, błędnym rozumieniem rzeczywistości.
  3. Ustanie cierpienia
    Stan, w którym nie ma cierpienia, jest osiągalny. Wyeliminowanie przywiązania, nienawiści, zazdrości i nietolerancji jest drogą do stanu ponad cierpieniem.
  4. Droga (marga) prowadząca do ustania cierpienia.
    Jest to Szlachetna Ośmiokrotna Ścieżka.
Do góry

5. Ośmiokrotna Ścieżka

Ośmiokrotna Ścieżka jest jedną z głównych nauk Buddy, który określił ją jako drogę prowadzącą do ustania cierpienia (dukkha) i osiągnięcia swego przebudzenia. Jest ona praktykowana do rozwinięcia zrozumienia istoty prawdziwej natury zjawisk (lub rzeczywistości) i do wyeliminowania chciwości, nienawiści i złudzenia. Szlachetna Ośmiokrotna Ścieżka jest czwartą z Czterech Szlachetnych Prawd Buddy; pierwszym elementem Szlachetnej Ośmiokrotnej Ścieżki jest, z kolei, rozumienie Czterech Szlachetnych Prawd. Jest to również znane jako Środkowa Ścieżka lub Środkowa Droga.


The Dharma wheel, often used to represent the Noble Eightfold Path
Każdy z ośmiu elementów zaczyna się słowem "prawy" (należyty), który tłumaczy słowo samyañc (w Sanskrycie) lub sammā (w pali). Oznaczają one spełnienie, wspólnotę, spójność, i mogą także sugerować znaczenia takie jak "doskonały" czy "idealny":

  1. Prawa wizja
  2. Prawa intencja
  3. Prawa wypowiedź
  4. Prawe działanie
  5. Prawe utrzymywanie się
  6. Prawy wysiłek
  7. Prawa świadomość
  8. Prawa koncentracja.

W buddyjskim symbolizmie szlachetna Ośmiokrotna Ścieżka jest często reprezentowana za pomocą koła Dharma, którego osiem szprych reprezentuje osiem elementów tej ścieżki. Do góry

6. Trzy cechy egzystencji


Anicca, Dukkha, Anatta
Według Buddy istnieją "trzy cechy charakterystyczne" egzystencji:

  • Anicca (anitya - Sanskryt) "niestałość" lub "nietrwałość". To odnosi się do faktu, że wszystkie uwarunkowane rzeczy są w stałym stanie zmienności. W rzeczywistości nie ma niczego, co ostatecznie przestaje egzystować; tylko powierzchowność rzeczy zanika gdy zmienia się ona z jednej formy na drugą. Wyobraź sobie liść, który spada na ziemię i gnije. Podczas gdy wygląd i względna egzystencja tego liścia zanika, składniki, które ukształtowały ten liść stają się cząsteczkowym materiałem, który może dalej tworzyć nowe rośliny.
  • Dukkha (sanskryt - duhkha) lub "nieusatysfakcjonowanie". Nic znajdującego się w świecie fizycznym, czy nawet w domenie psychologicznej nie może przynieść trwałej, głębokiej satysfakcji.
  • Anatta (sanskryt - anatman) lub "nie-ja"
Do góry

7. Ten negative actions

  • 3 of the body: killing, stealing, sexual misconduct
  • 4 of the speech: lie, words that divide, bad words and twaddle
  • 3 of the mind: desire (to have something what belongs to an other), malevolence and mistaken visions
Do góry

8. Samsara


Traditional Tibetan picture or Thanka showing The wheel of life and realms of samsara
Samsara to cykl narodzin, śmierci i odrodzenia (tzn. reinkarnacji). Koncepcja samsary jest blisko spokrewniona z wiarą, że wciąż na nowo rodzimy się i odradzamy w różnych sferach w formie człowieka, boga, zwierzęcia, czy innej istoty, w zależności od karmy ("działanie" lub "robienie"; cokolwiek robimy, mówimy, czy myślimy). Tak, Samsara jest cyklem przyczyny i skutku. Do góry

9. Nirwana


Mahabodhi temple in Bodhgaya, India, where Gautama Buddha attained Nirvana under the Bodhi Tree
Budda opisał nirwanę (nibbāna) jako perfekcyjny pokój stanu umysłu, wolnego od pragnienia, złości i innych nieprzyjemnych stanów.


The way to Nirvana
Budda tłumaczy nirwanę jako "nieuwarunkowany" umysł, umysł który przeszedł do punktu doskonałej przejrzystości i jasności wskutek ustania wytwarzania dobrowolnych formacji. Jest to opisane przez Buddę jako "nieśmiertelność" (deathlessness) i jako najwyższe duchowe osiągnięcie, naturalny rezultat, który przypada temu, kto wiedzie życie działając i prowadząc się moralnie i cnotliwie, zgodnie ze Szlachetną Ośmiokrotną Ścieżką. Takie życie powoduje wzrastającą kontrolę nad tworzeniem karmy. Pozytywnymi wynikami wytwarza ono zdrową karmę i w końcu pozwala na zakończenie powstawania karmy razem z osiągnięciem nirwany. W przeciwnym razie, istoty wiecznie wędrują poprzez tymczasowość i wytwarzające cierpienie królestwa pragnienia, kształtu i bezkształtności, nazwane wspólnie samsarą.

Człowiek może osiągnąć nirwanę bez umierania.

10. Parinirwana

Gdy osoba, która urzeczywistniła nirwanę umiera, do jej śmierci odnosi się jako do paranirwany, jej całkowitego odejścia, ponieważ jej życie było jej ostatnim łączem w cyklu śmierci i odrodzenia (samsara) i już nie narodzi się ponownie. Co dzieje się z osobą po jej paranirwanie nie można wytłumaczyć, gdyż wychodzi to poza wszystkie wyobrażalne doznania. Do góry

11. Moksza

W indyjskich religiach, Moksha lub Mukti, dosłownie "uwolnienie" (obie mające rdzeń 'muc' "wypuścić, uwolnić"), jest wyzwoleniem od samsary, cyklu śmierci i odrodzenia, lub reinkarnacji i wszelkiego cierpienia i ograniczenia światowej egzystencji po uświadomieniu sobie, że Atman jest to w rzeczywistości Paramatman w filozofii Advaita.

Znaczeniowo, Moksha jest podobna do Nirwany w Buddyzmie. Do góry

12. Splamienia (Klesha)

Buddyjski termin klesha - splamienia (kilesa) jest zazwyczaj tłumaczony jako "skalanie" lub "trucizna". We wczesnych buddyjskich tekstach kleshe - splamienia ogólnie odnosiły się do stanów mentalnych, które tymczasowo zachmurzają umysł i manifestują się w niezręcznych czynach. Z czasem splamienia zaczęto interpretować jako pierwsze korzenie egzystencji samsarycznej.


Three Poisons
Тrzy Trucizny:
  • niewiedza;
  • przywiązanie;
  • pragnienie.

Pięć Trucizn, znanych także jako Pięć Szkodliwych Emocji to:
  • Pożądanie (pragnienie, chciwość, żądza);
  • Agresja (złość, nienawiść, uraza);
  • Niewiedza (oszołomienie, zamęt, apatia);
  • Duma (zraniona duma, niska samo-ocena);
  • Zazdrość (zawiść, paranoja).
Do góry

13. Mara

W Buddyzmie, Māra jest demonem, który kusił Buddę Siddhartha Gautama próbując znęcić go widokiem pięknych kobiet, które w wielu legendach często interpretuje się jako córki Mary. W buddyjskiej kosmologii Mara uosabia nieumiejętność, "śmierć" duchowego życia. Jest kusicielem, odciągającym ludzi od praktykowania duchowego życia czyniąc to, co nudne pociągającym, bądź powodując, że to, co jest negatywne wydaje się być pozytywnym.


Mara's assault on the Buddha
Pierwsi Buddyści, jednak, zamiast postrzegać Marę jako demonicznego, pozornie wszechpotężnego Pana Zła, postrzegali go bardziej jako utrapienie. Wiele epizodów dotyczących jego wzajemnych relacji z Buddą miały zdecydowanie humorystyczne zabarwienie.

W tradycyjnym Buddyzmie podaje się cztery znaczenia słowa "mara":

  1. Klesha-mara (Splamienia), lub Mara jako ucieleśnienie wszystkich nieokiełznanych emocji.
  2. Mrityu-mara, lub Mara jako śmierć, w sensie niekończącej się rundy narodzin i śmierci.
  3. Skandha-mara, lub Mara jako metafora całości uwarunkowanej egzystencji.
  4. Devaputra-mara, lub mara syn devy (boga), to jest, Mara bardziej jako obiektywnie egzystująca istota, niż jako metafora.
Do góry

14. Dharma

Dharma (dhamma) jest terminem oznaczającym czyjąś prawą (szlachetną) służbę, lub jakąkolwiek prawą (słuszną) ścieżkę. W językach indyjskich może to być po prostu równoznaczne z religią, w zależności od kontekstu. Słowo dharma tłumaczy się jako to, co podnosi czy podpiera (wspiera, popiera, umacnia). http://pl.wikipedia.org/wiki/Dharma


Dharma Wheel
Dharma jako wyzwalające prawo odkryte i głoszone przez Buddę, jest streszczone w Czterech Szlachetnych Prawdach. Istoty, które żyją zgodnie z Dharmą szybciej zdążają ku nirwanie (własnemu, osobistemu wyzwoleniu).

"Dharma" często odnosi się nie tylko do przypowieści Buddy, lecz również do późniejszych tradycji interpretowania i dopowiadania, które zostały rozwinięte przez różne szkoły Buddyzmu, aby pomóc wyjaśnić i rozwinąć nauki Buddy. Dharma w buddyjskich pismach świętych ma wiele znaczeń, w tym "fenomen" i "natura", lub "atrybut".

Jeszcze inni pojmują Dharmę jako odniesienie do "prawdy", lub ostatecznej rzeczywistości "tego, jak naprawdę jest". Dharma z wielkiej litery "D" (w przeciwności do tysięcy dharm, czy sposobów i metod, z małej litery "d") oznacza uniwersalną i absolutną prawdę. Do góry

15. Sangha

Sangha jest słowem w języku Pali lub w sanskrycie, który może być pobieżnie przetłumaczone na "stowarzyszenie" lub "zgromadzenie", lub "społeczność" mającą wspólny cel, wizję czy zamysł.


The Sangha Jewel
Rozróżnia się trzy odmienne definicje Sanghi:

  1. wszyscy praktykujący buddyzm;
  2. społeczność wyświęconych mnichów i zakonnic;
  3. społeczność tych, którzy dostąpili oświecenia, którzy mogą pomóc praktykującemu buddyście osiągnąć to samo.
Do góry

16. Schronienie

W buddyzmie, zamiast szukać zewnętrznego zbawcy, większość buddystów wierzy, że można znaleźć schronienie w samym sobie.


Three Jewels
Mówi się, że Buddyści "przyjmują schronienie" w, lub "idą po schronienie" do, Trzech Klejnotów ("Trzech Schronień"):
  • Budda, który, w zależności od interpretacji, może oznaczać historycznego Buddę, Siakjamuni, lub naturę Buddy - idealny lub najwższy duchowy potencjał jaki istnieje wewnątrz wszystkich istot;
  • Dharma;
  • Sangha.

Ideą przyjmowania schronienia jest to, że gdy zaczyna padać, chcemy znaleźć schronienie. Buddyjskie schronienie przed deszczem problemów i trudem życia jest trzykrotne: Budda, jego nauki (Dharma) i społeczność duchowa (Sanhga). Przyjęcie schronienia znaczy, że mamy pewne zrozumienie cierpienia, i ufamy, że Budda, Dharma i Sangha ("Trzy Klejnoty") mogą nam pomóc.

Często używa się analogii do choroby: Budda jest lekarzem, Dharma lekarstwem, Sangha jest pielęgniarką, my jesteśmy pacjentem, leczenie to przyjmowanie lekarstwa, co oznacza praktykowanie danych metod. Przyjmowanie schronienia jest jak wyjmowanie lekarstwa i podjęcie decyzji o zastosowaniu się do zaleceń lekarza.

Często, ten, kto przyjmuje schronienie składa również przysięgi, zazwyczaj przysięgi przestrzegania Pięciu Wskazań (panca-sila). Pięć Wskazań nie jest podane w formie przykazań takich jak "nie powinieneś...", lecz są raczej przysięgami składanymi samemu sobie: "Będę (starał się)... "

  1. Powstrzymywać się od krzywdzenia żyjących stworzeń (zabijania).
  2. Powstrzymywać się od zabierania tego, co nie zostało ofiarowane (kradzeż).
  3. Powstrzymywać się od nieodpowiedniego zachowania seksualnego.
  4. Powstrzymywać się od kłamania.
  5. Powstrzymywać się od środków odurzających, które prowadzą do utraty świadomego myślenia.
Do góry

17. Szkoły i tradycje Buddyzmu

Buddyści na ogół klasyfikują się na Theravada(Therawada) lub Mahayana (Mahajana). Alternatywny schemat używany przez niektórych uczonych dzieli Buddyzm na trzy następujące tradycje bądź geograficzne lub kulturalne obszary: Theravada, buddyzm wschodnio-azjatycki i buddyzm tybetański.

Теrmin Hinayana ("Mniejszy Wóz") jest używany przez zwolenników Mahajany do nazwania rodziny wczesnych szkół filozoficznych i tradycji, z których wyłoniła się współczesna Theravada, ale jako że termin ten jest zakorzeniony w mahajańskim punkcie widzenia i może być uważany za pejoratywny, używa się w zamian co raz to więcej innych różnorakich nazw, w tym Buddyzm Nikaya, wczesne szkoły buddyjskie, Buddyzm wyznaniowy, Buddyzm konserwatywny.


Lord Buddha
Mimo różnic między szkołami Therawada i Mahajana, wiele koncepcji jest wspólnych dla obu tych buddyjskich odgałęzień.:

  • Obie przyjmują Buddę jako ich nauczyciela.
  • Obie przyjmują Środkową Drogę, zależne pochodzenie (nic nie istnieje niezależnie od innych rzeczy), Cztery Szlachetne Prawdy, Szlachetną Ośmiokrotną Ścieżkę i Trzy właściwości istnienia.
  • Obie przyjmują, iż członkowie laiccy, jak i ci pochodzący z sangha, mogą podążać ścieżką w kierunku oświecenia (bodhi).
  • Obie uznają dostąpienie etapu buddy za najwyższe osiągnięcie.

Istnieje Trzeci Wóz, Vajrayana (Wadżrajana), którą praktykuje się w buddyzmie tybetańskim.Do góry

18. Mahayana ("Wielki Pojazd")

Mahajana jest jednym z dwóch głównych członów podziałowych, równocześnie z Therawadą.

Początki Mahajany wciąż nie są do końca rozumiane. Chociaż ruch Mahajana ustala swe pochodzenie od Buddy Gautama, uczeni twierdzą, że miał on swój początek w Indiach.


Mahayana Buddhism
Buddyzm Mahajana w Indiach można podzielić na dwa okresy: wczesny buddyzm Mahajana i późny buddyzm Mahajana. Najwcześniejsze sutry, które ukazują pewien wpływ Mahajany nazywane są Sutrami Proto-Mahajana, takimi jak Sutra Ajitasena. Sutry te zawierają mieszankę mahajańskich i pre-mahajańskich idei. Podczas okresu Późnego Buddyzmu Mahajana, rozwinęły się cztery główne rodzaje poglądów: Madhjamaka, Yogacara (Czittamatra), Tathagatagarbha (Natura Buddy) i Logika Buddyjska jako ostatni i najnowszy.

Szkoły buddyzmu Mahajana nie podkreślają tak ideału uwolnienia od Cierpienia i osiągnięcia Nirwany, które spotyka się we Wczesnych Szkołach Buddyjskich. Fundamentalne zasady doktryny Mahajana opierały się na możliwości uniwersalnego uwolnienia się od cierpienia dla wszystkich istnień (stąd "Wielki Wóz") i istnienia Buddów oraz Bodhisattwy ucieleśniającego naturę Buddy. Niektóre szkoły Mahajana upraszczają wyrażenie wiary dopuszczając, aby zbawienie było alternatywnie osiągalne dzęki łasce Buddy Amitabha poprzez posiadanie wiary i oddaniu się czczeniu Amitabhy w pieśni.


Buddha Amithaba
Buddyzm Mahajana można ogólnie scharakteryzować poprzez:

  1. Uniwersalność, w tym, że każdy stanie się Buddą (Sutra Lotosu);
  2. Bodhiczittę (pragnienie osiągnięcia pełnego oświecenia, to jest stanu Buddy) jako główny cel do realizacji (Sutra Serca);
  3. Współczucie poprzez przeniesienie wartości;
  4. Transendentalną obecność, w tym, że nieśmiertelna Zasada Buddy jest obecna we wszystkich istotach. (Nirwana Sutra, Angulimaliya Sutra, Srimala Sutra, Sutra Natura Buddy).

Mahajana rozwinęła bogatą kosmografię, z licznymi Buddami i Bodhisattwami rezydującymi w rajskich królestwach. Koncept trójcy, lub trikaya, podpiera te konstrukcje, tworząc z samego Buddy postać transcendentalną.

Doktryna Trikaya ("Trzy Ciała lub osobowości") jest ważną buddyjską nauką zarówno o naturze rzeczywistości, jak i co to jest Budda. W skrócie, doktryna ta mówi, że Budda ma trzy kaje lub ciała.:

  • Nirmanakaja jest fizycznym ciałem Buddy. Przykładem byłoby ciało Buddy Gautama (Siakjamuni).
  • Sambhogakaja jest ciałem - nagrodą(radością), w którym bodhisattwa dopełnia jego przysiąg i staje się Buddą. Amitabha (Budda Nieograniczonego Światła), Wadźrasattwa i Manjushri (Budda Mądrości) są Buddami o ciałach Sambhogakaja.
  • Dharmakaja (ciało Prawdy, Diamentowe ciało), które ucieleśnia prawo oświecenia i nie zna żadnych ograniczeń i granic.

Z biegiem swej historii, Mahajana rozprzestrzeniła się po Azji Środkowej i Azji Wschodniej, gdzie przyjęła z kolei dwie główne formy: Buddyzm Tybetański i Buddyzm Wschodnio Azjatycki. Późny etap Buddyzmu Mahajana w Indiach są w większości szkołami Wadżrajana. Do góry

19. Tybetański Buddyzm


Tibetan Buddhism
Buddyzm tybetański jest korpusem buddyjskiej doktryny religijnej i instytucji. Jest on praktykowany w Tybecie, Nepalu, Butanie, Indiach, Mongolii, Północno-Wschodnich Chinach i pewnych części Rosji (Kałmucja, Buriacja i Tuwa)

Buddyzm tybetański zawiera nauki trzech pojazdów buddyzmu: Therawada, Mahajana i Wadżrajana.

W 8 wieku, Król Trisong Detsen (755-797) ustanowił buddyzm oficjalną religią Tybetu. Zaprosił indyjskich naukowców buddyjskich do swojego dworu. Znany w jego wieku tantryczmy mistyk Padmasambhava przybył do Tybetu, według tradycji tybetańskiej. W dodatku do napisania licznych ważnych pism świętych (z których kilka ukrył, by zostały znalezione przez przyszłych tertonów), Padmasambhava założył szkołę Nyingma ("starą szkołę").

Cztery szkoły buddyzmu tybetańskiego (Ningma, Kagyu, Gelug i Sakja) korzystają dziś z Wadżrajany. Do góry

20. Vadżrajana

Chociaż oparte na Mahajanie, buddyzm tybetański jest jedną ze szkół praktykujących Wadżrajanę, znaną również jako buddyzm tantr, sekretnej mantry, buddyzmu ezoterycznego i Diamentoweg Wozu. Termin "vajra" oznacza piorun/grom, legendarną broń i boski atrybut, który zrobiony był z adamantu, lub niezniszczalnej substancji, i która mogła wobec tego przekłuć i zagłębić się w jakąkolwiek przeszkodę, czy zagmatwanie. Jako drugie znaczenie, "varja" odnosi się do owej niezniszczalnej substancji, więc czasami tłumaczona jest jako "adamant" lub "diament". Vajra (wadżra lub dorje - dordże) jest także berło-podobnym rytualnym przedmiotem, który ma w części centralnej sferę, i różną ilość szczebli odchodzących do obydwu krańców trzonka (http://pl.wikipedia.org/wiki/Dord%C5%BCe). Często używa się Wadżrę tradycyjnie podczas rytuałów tantrycznych. Symbolicznie, wadżra może reprezentować metodę, jak i wielkie szczęście (błogość).


Vajra (dorje)
Celem duchowej praktyki w tradycjach Mahajana i Wadżrajana jest zostanie boddhisattwą, gdy tymczasem cel praktyki Therawady nie jest sprecyzowany co do osiągnięcia specyficznego statusu oświeconej istoty. Jak przy Mahajanie, motywacja jest istotnym członem praktyki Wadżrajany, i Wadżrajana naucza, iż wszystkie praktyki mają być przedsięwzięte z motywacją do osiągnięcia statusu Buddy, z korzyścią dla wszystkich czujących istot. Podczas gdy Mahajana szuka sposobu na zniszczenie jadów-trucizn pragnienia, agresji i niewiedzy, Wadżrajana skupia się na przemienieniu ich bezpośrednio w mądrość.

W dodatku do pism sakralnych Mahajana, Вuddyści Wadżrajana rozpoznają wielką ilość Tantr Buddyjskich. Pisma zawierające nauki ezoteryczne dla praktyk jogicznych (takich jak wizualizacje medytacyjne) zwane są tantrami i są częścią większej całości Buddyjskich pism religijnych, opartych na publicznych naukach Buddy, zwanych sutrami. W tradycji tybetańskiej, uważa się, że historyczny Budda Siakjamuni nauczał tantry, lecz jako że są to nauki ezoteryczne, zostały one najpierw przekazywane ustnie a dopiero potem spisane, długo po innych naukach Buddy. Jednym z komponentów Wadżrajany jest okiełznanie psycho-fizycznej energii poprzez rytuał, tantryczną wizualizację, ćwiczenia fizyczne i medytację jako środek do rozwijania umysłu.

Używając technik Wadżrajana, sądzi się, że praktykujący może osiągnąć etap Buddy w jednym życiu, albo nawet w taki niedługi czas jak trzy lata. Mówi się, że Wadżrajana jest najszybszą metodą do osięgnięcia stanu Buddy lecz dla niewykwalifikowanych praktykujących może to być niebezpieczne. By zaangażować się w Wadżajranę należy otrzymać inicjację (znaną również jako "upełnomocnienie") od lamy, który jest w pełni kompetentny do jej nadania.

Buddyzm Wadżrajana jest ezoteryczny, w tym sensie, że przekazanie pewnych nauk następuje tylko bezpośrednio od nauczyciela do ucznia podczas inicjacji, bądź upełnomocnienia i nie może być przyswojony z książki.Powszechnie mówi się, że wiele technik jest tajnych. Stopień, do którego informacja na temat Wadżrajany jest upubliczniona w językach zachodnich jest wśród tybetańskich buddystów kontrowersyjny. Ogólnie w naukach buddyjskich, również, widnieje ostrożność co do ujawniania informacji ludziom, którzy mogą być na to nie gotowi. Do góry

21. Tradycja Sakja Buddyzmu Tybetańskiego

Szkoła Sakja jest jedną z czterech głównych szkół buddyzmu tybetańskiego. Urosła ona do znaczącej roli w rozwoju i rozprzestrzenianiu nowych Tantr, które przybyły do Tybetu w 11 wieku.

Początki tradycji Sakja są ściśle powiązane z rodowym pochodzeniem rodziny Khön: rodziny, która sama pochodzi od istot niebiańskich.

Nazwa Sakja ("blada ziemia") wywodzi się z unikalnego szarego krajobrazu Wzgórz Pompori w południowym Tybecie koło Shigatse, gdzie Klasztor Sakja, pierwszy klasztor w tej tradycji, i siedziba szkoły Sakja, została zbudowana przez Khon Konchog Gyalpo (1034-1102) w 1073 roku.


The Five Founders of the Sakya Order
Pięć Patriarchów Tradycji Sakja: Sachen Künga Nyingpo, Loppön Sonam Tsemo, Jetsün Drakpa Gyaltsen, Sakya Pandita i Drogön Chogyal Phagpa.

Zwierzchnikiem szkoły Sakja, znanym jako Sakja Trizin ("obejmujący tron Sakja"), wywodzi się zawsze z męskiej linii rodziny Khön. Obecny Sakja Trizin, Ngawang Kunga Tegchen Palbar Samphel Wanggi Gyalpo, urodzony w Tsedong w 1945 roku, jest czterdziesto-pierwszym sprawującym ten urząd. 41-szy Sakja Trizin jest reinkarnacją dwóch wielkich mistrzów tybetańskich: lama Nyingmapa znanego jako Apong Terton (Orgyen Thrinley Lingpa), który słynie z jego cyklu Czerwona Tara, i jego dziadka, 39-go Kyabgon Sakja Trizin Dhagtshul Thrinley Rinchen (1871 - 1936).


His Holiness Sakya Trizin
Nauczanie i praktykowanie, które jest essencją tradycji Sakja, nosi nazwę "Lamdre" lub "Ścieżka i jej Owoce". Zasadniczo, filozoficzny punkt widzenia wyrażony w dziele "Ścieżka i jej Owoce" to "Nie zróżnicowanie Samsary i Nirwany". Według takiego poglądu, indywidualna osoba nie może osiągnąć Nirwany lub cyklicznej egzystencji, ponieważ umysł jest korzeniem zarówno Samsary jak i Nirwany. Kiedy umysł jest zamroczony, przybiera on formę Samsary, a gdy umysł zostaje uwolniony od przeszkód, przybiera formę Nirwany. Podstawową rzeczywistością jest to, że osoba musi dążyć do urzeczywistnienia tej fundamentalnej nierozłączności poprzez medytację. Do góry

22. Tummo

Tummo (tybetański: gtum-mo, wypowiadane Tumo lub Tum-mo; sanskryt: caṇḍālī) jest tybetańskim słowem, znaczącym dosłownie gwałtowny, wewnętrzny ogień. Terminy sanskrytu caṇḍālī i kuṇḍalinī są wyraźnie powiązane etymologicznie.

Praktyki te nauczane są w serii sześciu Jog Naropa, które opisują praktyki kontemplacyjne, energetyczną pracę duchową, czy medytacje takie jak te używane w tradycjach himalajskich Wadżrajany i Bön. Ta dyscyplina jest kluczem do wszystkich zaawansowanych (końcowy etap) praktyk duchowych w Buddyzmie tybetańskim.

Praktyki Tummo były najpierw opisane w pismach indyjskiego jogina i buddyjskiego uczonego Naropa, chociaż tybetańska tradycja buddyjska utrzymuje, że praktyka ta była w rzeczywistości nauczana przez Buddę Siakjamuni i przekazywana ustnie aż do czasów Naropy. Praktykę Tummo znajduje się także w tybetańskim rodowodzie Bön. Za jednego z najbardziej sławnych praktyków Tumo, według tradycji tybetańskiej, uważano Milarepa.


Nicholas Roerich. Milarepa, the One Who Hearkened.
Medytacja Tummo jest zwykle związana z opisami intensywnych odczuć gorąca ciała, które są raczej częściowym skutkiem, aniżeli celem praktyki. Historie i relacje świadków obfitują w przykłady praktykujących joginów będących w stanie wygenerować ciepło wystarczające na wysuszenie mokrych nakryć owiniętych wokół ich nagich ciał, podczas gdy siedzą na zewnątrz w lodowatym chłodzie. Podczas gdy fizjologiczne efekty Tummo są dobrze znane, nie są one pierwszorzędnym celem praktyki medytacji. Tumo jest tantryczną praktyką medytacyjną, która przemienia i angażuje świadomość praktykującego tak, aby "mądrość" (prajna) i "współczucie" (karuna) zamanifestowały się w tej osobie.


Nicholas Roerich. On the Heights. (Tumo)
Nie bezproblematyczne, Tummo musi być praktykowane razem z odpowiednim uprawomocnieniem i pod kierunkiem tradycyjnie wykwalifikowanego Guru tantrycznego. Rozległe przygotowanie i czysta motywacja, w szczególności bodhiczitta, są absolutnie konieczne zarówno do uzyskania korzystnych rezultatów, ale też do uniknięcia bólu i dyskomfortu w zaburzeniach rlung (wiatr lub oddech) lub innych braków równowagi.

Buddyjskie systemy tantryczne prezentują kilka różnych modeli czakr, a dla tummo owe "wiatry energetyczne" (prana, rlung) są akumulowane w czakrze sakralnej, cztery palce poniżej pępka. W buddyzmie tybetańskim głównym celem Tumo jest uzyskanie kontroli nad procesami ciała subtelnego jako podstawy do bardzo zaawansowanych mistycznych praktyk analogicznych do końcowych etapów "najwyższej tantry jogi" (Tantra Anuttarayoga). Takie udoskonalone internalizowane jogi są praktykami wspierającymi dostęp do najwyższych systemów kontemplacyjnych, na przykład systemów Dzogchen lub Mahamudra.

Do góry

23. Bodhisattva


Prince Siddhartha Gautama as a bodhisattva, before becoming a Buddha
Bodhisattwa znaczy albo "oświecona (bodhi) egzystencja (sattva)", albo "istnienie-oświecenie" albo "ten o heroicznym umyśle (satva) do oświecenia (bodhi)". Innym tłumaczeniem jest "Istota-Mądrość". Jest to nazwa nadana komuś, kto motywowany wielkim współczuciem, wytworzył bodhicitta, co jest spontanicznym pragnieniem osiągnięcia stanu Buddy z korzyścią dla wszystkich żyjących istot.

Różne odmiany Buddyzmu rozumieją słowo Bodhisattva odmiennie. Therawada i pewne źródła Mahajany uważają Bodhisattwę za kogoś, kto jest na drodze do osiągnięcia stanu Buddy, podczas gdy inne źródła Mahajany mówią o Bodhisattwach odrzucających stan Buddy. Ale, zwłaszcza w Buddyzmie Mahajana, odnosi się głównie do istoty, która miłosiernie wstrzymuje się od wejścia w Nirwanę w celu ocalenia innych. Tak więc Bodhisattwa jest osobą, która ma już znaczący stopień oświecenia i stara się użyć swej wiedzy, by pomóc innym czującym istotom w osiągnięciu ich własnego wyzwolenia.

Podczas gdy Therawada patrzy na to jako na opcję, Mahajana zachęca każdego do podążania ścieżką Bodhisattwy i złożenia przysiąg Bodhissatwy. Przysięgami tymi skałada się obietnicę pracowania nad całkowitym oświeceniem wszystkich świadomych istot.


Bodhisattva Avalokitesvara
Droga Bodhisattwy:

  1. Słyszy się Dharmę.
  2. Będąc zainspirowanym Dharmą, sprawia się dobre uczynki i akceptuje się łaskę innych (np. nauczycieli, bodhisattwów), korzystając w ten sposób z ich wartości i budując swą własną wartość.
  3. Rozwija się "myśl oświecenia" (bodhicitta), która
    • przekreśla poprzednią złą karmę
    • stymuluje rozwój zasług
    • zapewnia dobre ponowne narodziny.
  4. Skada się przysięgi bodhissatwa, które stają się siłą napędową - osobistym przeznaczeniem prowadzącym coraz to wyżej.
  5. Praktykuje się sześć doskonałości.
Do góry

24. Sześć paramit (doskonałości)

  1. Dāna paramita - własne poświęcenie się, przekazanie swej własnej wartości innym;
  2. Śīla paramita - cnota, moralność, dyscyplina, właściwe prowadzenie się;
  3. Ksānti (kshanti) paramita (cierpliwość) - nie stawanie się poruszonym, czy zdenerwowanym przez kogokolwiek lub cokolwiek, wierzenie w takie doktryny jak shunyata, "pustka", praktykowanie przebaczenia;
  4. Vīrya paramita (prawy wysiłek);
  5. Dhyāna paramita (medytacja);
  6. Prajñā paramita (mądrość) - na tym etapie ("Doskonałość Mądrości"), bodhisattwa mógłby, gdyby zdecydował/a się tak uczynić, opuścić samsarę i wejść w nirwanę. Jednak poprzez współczucie dla innych, kontynuuje on/ona pracę na tym świecie...;
    Etapy od jeden do sześciu ścieżki bodhisattwy tworzą praktyki zwyczajnych bodhisattw, np. ludzi takich jak my, którzy starają się udoskonalić się w nadziei na nirwanę. Jednak, z wyzwoleniem się od przywiązań, które wiążą nas w samsarę, istnieją cztery dodatkowe etapy, które składają się na praktyki "kosmicznych bodhisattw" (takich jak Avalokitesvara i Manjushri):
  7. "zdążanie daleko" - praktykowanie dziesięciu doskonałości, np. tych sześciu wcześniej wspomnianych i czterech więcej:
    • Upāya (umiejętne środki, pomysły, sposoby) - jakakolwiek metoda użyta w celu pomocy innym czynienia postępu na ścieżce. Przykładowo, możnaby opisać Czystą Krainę jakoby była miejscem materialnym, gdzie klejnoty wiszą na drzewach, w celu wzniecenia zainteresowania słuchacza. Mówi się, że doskonały bodhisattwa praktykuje "umiejętność w środkach" (upaya-kaushalaya), stale prowadząc innych ku doskonałości. Ostatecznie, wszystkie prezentacje Dharmy - wewnątrz lub symbole - jedynie składają się na upaya, korzyści.
    • Pranidhāna (pranidhana) paramita - nieugiętość we własnej "przysiędze".
    • Bala - "siła" w praktykowaniu doskonałości.
    • Jñāna - "wiedza", że czyjeś praktyki są prawidłowe i skuteczne.
  8. аcala - "niewzruszony", zdolność osiągnięcia własnych celów spontanicznie, poprzez czystą wolę;
  9. sadhumati - "dobra inteligencja", właściwie, wyższy porządek prajñā paramita;
  10. dharmamegha - "chmury Dharmy": całkowita doskonałość, jak ta z Tathagata, skąpana (tak jak to było) w chmurach wiedzy i prawości.
Do góry

25. Dhyana

Dhyāna często tłumaczona jest jako "koncentracja", "medytacja", lub "medytacyjna stałość". Dhyāna jest piątą z sześciu pāramit (doskonałości).


Dhyana
W Kanonie Pali Budda opisuje osiem progresywnych stanów absorpcji medytacji lub jhāny. Cztery uważa się za medytację kształtu, a cztery za medytacje bezkształtne. Pierwsze cztery jhāny są określone przez Buddę jako sprzyjające przyjemnemu posłuszeństwu i wolności od cierpienia. Głębsze jhāny mogą trwać kilka godzin. Gdy medytujący powstaje z jhāny, jego lub jej umysł jest wzmocniony i zdolny do wglądu w najgłębsze prawdy egzystencji. Do góry

26. Arhat

Arhat (sanskryt) lub arahant (pali) jest duchowym praktykującym, który "złożył ciężar", realizując cel nirwany, kulminację życia duchowego. We wczesnych skryptach buddyjskich, słowo arahant odnosi się do istoty oświeconej. Dokładna interpretacja i etymologia tego słowa pozostaje dyskusyjna.


A garden featuring depictions of various arhats (Hsi Lai Temple, California)
W Therawadzie, oznacza to każdego, kto dosięgnął całkowitego Przebudzenia i osiągnął Nibbana, łącznie z Buddą. Arahant jest osobą, która zniszczyła chciwość, nienawiść i złudzenie, owe niezdrowe korzenie, które leżą pod wszystkimi pętami . Która przy śmierci nie urodzi się już ponownie w żadnym świecie, całkowicie odciąwszy się uprzednio od wszystkich kajdanów, które wiążą osobę z samsarą. W kanonie pali, słowo to jest czasem używane jako synonim tathagaty.

W Mahajanie, zazwyczaj oznacza to kogokolwiek, kto zniszczył chytrość i nienawiść, lecz wciąż podlega złudzeniu . Według większości, lecz nie wszystkich, autorytetów Mahajany, Arhat musi zdążać dalej ku dostąpieniu Bodhisattwy. Jeśli im się to nie uda w życiu, w którym osiągnęli oświecenie, przejdą do czegoś w rodzaju stanu uśpienia, by zostać stąd wznieconym i nauczonym ścieżki Bodhisattwy, prawdopodobnie gdy będzie do tego gotowy. Do góry

27. Samyak Sambodhi (Anuttara-samyak-sambodhi)

Аnuttara znaczy nadrzędny, najwyższy, nieporównywalny, niepokonany, lub bezkonkurencyjny. Samyak znaczy prawy, właściwy, prwdziwy, należyty, pełny, lub doskonały, a sambodhi znaczy oświecenie. Zwrot Samyak Sambodhi sam w sobie jest również używany w znaczeniu doskonałego oświecenia. Bodhi i sambodhi znaczą także mądrość lub doskonałą mądrość. W takim sensie, anuttara-samyak-sambodhi oznacza najwyższą doskonałą wiedzę.

Anuttara-samyak-sambodhi (sanskryt) jest najwyższym doskonałym oświeceniem, nieprześcignionym oświeceniem Buddy; niepokonanie miłosiernym i oświeconym sercem; stosuje się do wyzwolonych, udoskonalonych istot wspólnie, które następnie mogą "przejść przez sześć światów Istnienia (Rupaloka) i dostać się do pierwszych trzech światów Arupa."

Diamentowa Sutra:

"Droga Bodhisattva kultywowana jest przez tych, którzy szukają wielkiego owocu. Obce ziemie nie są poszukiwane, gdyż Bodhisattwowie nie są małymi posiadaczami ziemskimi, którzy zabierają się za podbijanie państw w celu zbudowania imperium. Jedynie Anuttarasamyaksambodhi, najwyższy owoc kultywacji, jest celem wielkich istot." Do góry

28. Maitreya

Maitreya (sanskryt), Metteyya (Pāli), lub Yampa (tybetański) jest bodhisattwą, który w buddyjskiej tradycji ma pojawić się na Ziemi, osiągnąć całkowite oświecenie, i nauczać czystej dharmy. Według skryptów, Maitreja będzie następcą historycznego Buddy Śākyamuni, założyciela Buddyzmu.

Nazwa Maitreya wywodzi się od słowa Maitri (sanskryt) lub Metta (pali) oznaczającego "kochającą-dobroć?".


The large statue of Maitreya in Tikse
Maitreya obecnie rezyduje w Niebiosach Tusita, które, mówi się, można dosięgnąć poprzez medytację. Buddha Siakjamuni również tam przebywał przed swymi narodzinami w tym świecie, jako że wszyscy bodhisattwowie żyją w Niebiosach Trusita przed zejściem do królestwa ludzi, by staś się Buddami. Do góry

29. Asanga

Аsanga był jednym z najbardziej sławnych indyjskich świętych buddyjskich, i żył w czwartym wieku. Udał się w góry w celu odbycia samotnego ustronia, koncentrując całą swą praktykę medytacyjną na Buddzie Maitreya, w gorącej nadziei, że będzie pobłogosławiony wizją tego Buddy i otrzyma od niego nauki.

Przez kilka lat Asanga medytował w ekstremalnym trudzie bez najmniejszego znaku od Buddy Maitreya.

Dzień zmierzchał, a on naszedł na psa leżącego na uboczu drogi. Miał tylko swe przednie łapy, i całość dolnej części ciała gniła i pokryta była larwami. Mimo swejo żałosnego stanu, pies warczał na przechodniów i patetycznie próbował ich ugryźć, ciągnąc się wzdłuż ziemi swymi dwiema dobrymi kończynami.

Аsanga był przytłoczony żywym i nieznośnym uczuciem współczucia. Odciął część swego ciała i dał go psu do zjedzenia. Następnie, zgiął się by pozbierać larwy , które konsumowały ciało psa. Lecz nagle pomyślał, że może je skrzywdzić próbując wyciągnąć je palcami, i uświadomił sobie, że jedynym sposobem na ich wyjęcie byłoby posłużenie się swym jązykiem. Asanga ukląkł na ziemi, i patrząc na okropną gnijącą , wijącą masę, zamknął oczy. Schylił się niżej i wyciągnął swój język. Kolejna rzecz, którą wiedział, to jego język dotykający ziemi. Otworzył swe oczy i spojrzał w górę. Psa nie było; na jego miejscu był Budda Maitreja, otoczony migocącą aurą światła.


...when, in a flash of light, the dog turned into the Buddha Maitreya
"Wreszcie" - rzekł Asanga - "dlaczego nigdy wcześniej nie ujawiłeś mi się?"

Maitreja łagodnie odpowiedział: "Nieprawda, że nigdy wcześniej nie ujawiłem się tobie. Byłem z tobą cały czas, ale twa negatywna karma i zaciemnienia uniemożliwiły ci widzenie mnie. Twoje dwanaście lat praktyki rozmyły je nieco, tak że w końcu byłeś w stanie zobaczyć psa. Potem, dzięki twemu szczeremu i serdecznemu współczuciu, wszystkie te zaciemnienia zostały całkowicie wymiecione i widzisz mnie przed sobą swymi własnymi oczami".

Potem Budda Maitreja wziął Asanga do Niebios Tusita, a tam dał mu inspirujące nauki, które plasują się wśród najważniejszych w całym buddyzmie. Do góry

30. Przyszłe nadejście Maitreyi

Maitreja jest przepowiedziany przez Buddę Siakjamuni jako kolejny Budda mający się pojawić w naszym systemie światowym. Będzie on ostatnim z pięciu Buddów mających osiągnąć Najwyższe Oświecenie w tym kalpa (aeon, długi okres czasu).

Nadejście Matrei nastąpi po tym jak nauki obecnego Buddy Gautama, Dharma, nie będą już nauczane i będą całkowicie zapomniane. Gautama przewiduje, że gdy zasięg życia człowieka wynosić będzie osiemdziesiąt tysięcy lat, on, który nosi imię Maitreja, pojawi się na tym świecie.

Budda Gautama prorokował nadejście przyszłego Buddy, który odnowiłby prawdziwe nauki i ustanowił kolejny złoty wiek. Proklamuje on Nauki przyjemne w ich początku, przyjemne w środku, i przyjemne na końcu tego, i da poznać jego duszę i jego pismo: w jego doskonałości i całej jego czystości.


Nicholas Roerich. Maitreya the Conqueror.
Sutra o Osiągnięciu Stanu Buddy przez Bodhisattwa Maitreja:

Ten o nieprześcignionej cnocie

odpowiednio pojawi się na świecie.

Tenże ogłosi cudowną Dharmę,

I wszystko będzie nią nasycone,

Jak spragniony pijący słodki nektar.

Wszystko szybko wyruszy Ścieżką Wyzwolenia.

Wiele tekstów buddyjskich zawiera odmiany legendy, której Mahakasyapa, uczeń Buddy Gautama, który przejął prowadzenie Sanghi po odejściu Gautamy, jest w głębokiej medytacji wewnątrz góry, oczekując na nadejście Maitrei, tak by ten mógł mu przekazać szatę Gautamy. Budda Gautama poinstruował czterech ze swych uczniów, Mahakasyapa, Kundopadhaniya, Pindola i Rahula, aby nie wchodzili w nirwanę, lecz zamiast tego pozostali na tym świecie do czasu nadejścia Maitrei. "Musicie czekać na moje Prawo, by dojść do jego końca, potem możecie wejść w nirwanę." Siakjamuni wyodrębnia szczególnie Mahakasyapę. Do góry

31. Budda-natura

Wewnątrz wielu szkół Buddyzmu Mahajana, Budda-natura lub Budda-Zasada (Budda-dhātu), nauczana jest jako prawdziwie realny i czysty, ale wewnętrznie schowany nieśmiertelny potencjał lub element wewnątrz umysłu wszystkich istot, na przebudzenie i stanie się Buddą. Innymi terminami na określenie Buddy-natury są Tathāgatagarbha i Sugatagarbha.


Uttaratantra Shastra
Mahayana Uttaratatntra Shastra, jeden z "Pięciu Traktatów?", które ?rzekomo zostały podyktowane Asandze przez Maitreję, ukazuje definitywne nauki Buddy na temat jak powinniśmy rozumieć owy teren? oświecenia i wyjaśnia naturę i cechy? stanu buddy.

Budda-natura jest całkowicie odrzucony przez Buddyzm Therawada ze względu na fakt, że koncept ten pochodzi z późniejszych sutr Mahajany, który postrzega to jako coś nieautentycznego. Do góry

32. Atman (Buddyzm)

Atman lub Atta (pāli) znaczy dosłownie "sam-a", ale czasem tłumaczy się jako "dusza" lub "ego". W Buddyzmie, wiara w istnienie niezmieniającego się ātman jest czołową konsekwencją niewiedzy, która sama w sobie jest powodem całego cierpienia i podstawą samsāry.

Doktryną anatta Buddyzm utrzymuje, że koncept atmanu jest niekonieczny i szkodliwy jako środek wyjaśniający do analizowania czynu, przyczynowości, karmy i ponownych narodzin. Buddyści postrzegają postulowanie istnienia atmanu jako niepożadane, jako że uważają, że dostarcza on psychologiczną podstawę do przywiązania i awersji.


Atman Brahman
Podczas gdy sutty krytykują pojęcie wiecznego, niezmieniającego się Siebie, widzą one oświeconą istotę jako tą, której zmieniające się, empiryczne 'samo' jest wysoko rozwinięte. Ktoś kto ma wielkie 'samo' ma umysł, który nie jest na łasce zewnętrznych bodźców czy swych własnych nastrojów, ale jest przepełnione samokontrolą i samowystarczalne. Umysł takiego kogoś jest bez limitów, nieograniczony przez przywiązanie lub identyfikację z Ja. Może przekształcić swoje siebie z "nieznaczącego siebie" w "wielkie siebie" poprzez praktyki takie jak kochająca-dobroć i rozumność. Sutty portretują pewnego ucznia, który rozwinął swój umysł poprzez kochającą-dobroć mówiąc: "Uprzednio ten mój umysł był ograniczony i niewymierny".

W kulminacji ścieżki jest Arahant, opisany jako "ten o rozwiniętym sobie", który przeprowadził proces osobistego rozwoju i poleganiu na samym sobie do perfekcji. Taka osoba rozwinęła wszystkie dobre aspekty swej osobowości. Arahant jest określany jako "ten o umyśle jak diament", może "ciąć" cokolwiek, a sam nie jest w stanie być ciętym; nic nie może go poruszyć.

Śāntideva (indyjski filozof i praktyk buddyjski z ósmego wieku) informuje nas, że aby być w stanie coś zaprzeczyć, najpierw należy wiedzieć czym jest to co zaprzeczamy:

"Bez kontaktowania się z istotą, która jest oskarżoną
Nie pojmiecie nieobecności tej istoty?"

W 2005 roku, komentując Tybetańską Księgę Zmarłych, 14-ty Dalai Lama wyjaśnia jak Najwyższy Buddyzm Joga Tantra (którego Tybetańska Księga Zmarłych jest menifestacją) rozumie zarówno tymczasową osobę jak i subtelną osobę lub siebie, które Najwyższa Joga Tantra - stwierdza Dalai Lama - łączy z Budda Naturą. Pisze on:

"... gdy patrzymy na [tą] międzyzależność mentalnych i fizycznych składnych z perspektywy Najwyższej Jogi Tantry, istnieją dwa koncepty osoby. Jednym jest tymczasowa osoba lub sam, to jest jak teraz istniejemy, i jest to nazwane na podstawie naszego szorstkiego lub ordynarnego ciała fizycznego i uwarunkowanego umysłu, i, w tym samym momencie, istnieje osoba subtelna lub samo, które jest desygnowane w zależności od subtelnego ciała i subtelnego umysłu. To subtelne ciało i subtelny umysł widziane są jako oddzielna istota , która ma dwie cechy. Aspekt, który ma jakość świadomości, który może rozumować i ma moc poznawczą, jest umysłem subtelnym. Równocześnie, istnieje jego energia, siła która uaktywnia umysł w kierunku jego celu - jest to subtelne ciało lub subtelny wiatr. Te dwie nierozwikłanie połączone cechy są postrzegane, w Najwyższej Jodze Tantrze, jako ostateczna natura osoby i są identyfikowane jako natura buddy, istotna lub rzeczywista natura umysłu.'

Co więcej, buddyjski skrypt tantryczny zatytułowany "Śpiewając Imiona Mañjusri", jak cytowane przez wielkiego tybetańskiego mistrza buddyjskiego, Dolpopa, powtarzająco się wychwala nie nie-Siebie, ale Siebie i stosuje następujące terminy do tej ostatecznej rzeczywistości:
  • "wszechobecny Władca" (vibhu)
  • "Budda-Ja"
  • "bezpoczątkowe Ja" (anādi-ātman)
  • "Ja takowości"(tathatā-ātman)
  • "Ja pierwotnej czystości"(śuddha-ātman)
  • "Źródło wszystkiego"
  • "Ja wszystko ogarniające"
  • "Ja Pojedyncze" (eka-ātman)
  • "Diamentowe Ja" (vajra-ātman)
  • "Stałe Ja" (ghana-ātman)
  • "Święte, Niewzruszone Ja"
  • "Najwyższe Ja"

Mahajana Mahaparinirwana Sutra głosi Buddę mówiącego o czterech istotnych elementach, które składają się na Nirwanę. Jednym z nich jest 'Ja' (atman), który jest interpretowany jako nieprzemijające Ja Buddy.

Wewnątrz Mahajany istnieje ważna klasa sutr, ogólnie znanych jako sutry Tathagatagarbha, z których liczne deklarują, że w przeciwieństwie do niestałego "nudnego ja" pięciu "skandh" (fizyczne i mentalne komponenty zmiennego ego), istnieje naprawdę wieczne Prawdziwe Ja, które jest w rzeczywistości niczym innym jak samym Buddą w jego ostatecznej "Nirwanicznej" naturze. Jest to "prawdziwe ja" w ja każdej istoty, idealna osobowość, osiągalna przez wszystkich dzięki ich wrodzonemu potencjałowi na oświecenie. "Tathagatagarbha"/Budda natura nie reprezentuje cielesnego siebie (ja - atman); jest to raczej pozytywny język i ekspresja "sunyata" (pustka) i reprezentuje potencjalność realizacji stanu Buddy poprzez praktyki buddyjskie.

W Dhammapada, jednym z respektowanych tekstów Południowych Buddystów, czytamy: "Ja jest mistrzem siebie, dla kogo innego mógłby być mistrzem?".


Nicholas Roerich. Nagarjuna Conqueror of the Serpent.
Acharya Nagarjuna, jedna z najważniejszych figur wczesnego Buddyzmu, do którego czasem odnosi się jako "Drugi Budda", w swoim komentarzu do Prajnaparamita napisał: "Czasami Tathagata nauczał, że Atman w istocie istnieje, a jednocześnie innymi razy nauczał, że Atman nie istnieje."

Buddyzm wielce wpłynął na rozwój hinduskiej szkoły filozofii Advaita. Tam też indywidualne ja jest zdekonstruowane. Jednakże Advaita postuluje istnienie monistycznej metafizycznej istoty w sobie, tzn. Brahmana lub Paramatmana, jako część interpretacji Upanishadów, podczas gdy Buddyzm nie czyni tego. Do góry

33. Atman (Hinduizm)

Atman jest filozoficznym terminem używanym w hinduizmie, zwłaszcza w szkole Vedanta do utożsamiania duszy albo w sensie globalnym (dusza świata), albo w sensie indywidualnym ( własna dusza danej osoby). Jest to czyjeś prawdziwe ja (stąd generalnie tłumaczone jako 'ja' ) poza identyfikacją z fenomenalną rzeczywistością światowej egzystencji. Do góry

34. Anatta (Anatman, "not-self")

Jednym z centralnych dogmatów Buddyzmu jest zaprzeczenie odrębnego stałego "Ja", i jest zarysowany w trzech znakach egzystencji.


Anatta
Anattā: "nie-ja", brak ego, bezosobowość. Ta doktryna naucza, iż ani w materialnych zjawiskach ciała, które są w czerech rodzajach (do których zbiorowo odnosi się jako "forma" lub materialność):

  • płynność
  • ciepło
  • podpora
  • solidność
ani w zjawiskach mentalnych (do których odnosi się jako "umysł" lub mentalność), które występują w czerach rodzajach:

  • doznanie
  • percepcja
  • intencja
  • świadomość

nie można znaleźć niczego, co w ostatecznym sensie może być postrzegane jako trwające bycie sobą, ego, dusza, tożsamość, essencja lub osobowość. Nie ma trwałych substancji.

Ktokolwiek nie spenetrował bezosobowości całej egzystencji, i nie rozumie, że w rzeczywistości istnieje tylko ten stale samo-konsumujący się proces powstawania i przechodzenia cielesnych i mentalnych zjawisk, i że nie ma oddzielej ego-bytu wewnątrz lub bez tego procesu, nie będzie mógł zrozumieć Buddyzmu, to jest nauki Ctzerech Szlachetnych Prawd, we właściwym świetle.

Zamiast tego, będzie myślał, że jest to jego ego, jego osobowość, która doświadcza cierpienia, jego osobowość, która dokonuje zdrowych i niezdrowych czynów (karma), i że odrodzi się ponownie podług tych czynów. Będzie sądził, że to jego osobowość "wejdzie" w stan nirwany, jego osobowość, która kroczy Szlachetną Ośmiokrotną Ścieżką.

Mowa na temat Charakterystyki Nie-siebie bądąca drugą mową Buddy po oświeceniu, dostarczyła pięciu pierwszych uczniów. Po usłyszeniu jej, osiągnęli oni pełne oświecenie (stan arhat).

Kontemplacja nie-siebie prowadzi do wyzwolenia pustki. Tu, dar mądrości jest wyjątkowy. I ten, kto dotrze do ścieżki wejścia strumienia w ten sposób zwany jest wielbicielem Dharmy. W kolejnych dwóch etapach oświecenia, staje się osiągającym wizje. Na najwyższym etapie natomiast (stan arthat), jest się zwanym "wyzwolony mądrością"

W Diamentowej Sūtrze stwierdza się: "Jeśli bodhisattwa trwa przy oznakach siebie, osoby, czującego istnienia, lub przeciągu życia, ona lub on nie jest bodhisattwą." Do góry

35. Paramatman (Naddusza)


Paramatma
W teologii hinduskiej, Paramatman lub Paramātmā jest Absolutnym Atmanem lub Najwyższą Duszą lub Duchem (znanym też jako Superdusza lub Naddusza) w filozofiach Indii Vedanta i Joga.

Paramatman jest jednym z aspektów Brahmana. Upanishadowie porównują Atman i Paramatman do dwóch ptaków siedzących jak przyjaciele na gałęzi drzewa (ciało). Atman spożywa swe owoce (karma), a Paramatman tylko obserwuje Atmana jako świadek czynów Swego przyjaciela. Do góry

36. Bóg w Buddyzmie

Powszechnym błędnym wyobrażeniem pośród nie-Buddystów jest to, że Budda jest buddyjskim odpowiednikiem "Boga". Jednakże Buddyzm, jest ogólnie nie-teistyczny, w sensie nie nauczania o egzystencji najwyższwego stwórcy boga lub byciu zależnym od jakiejkolwiek najwyższej istoty by dostąpić oświecenia. Budda jest przewodnikiem i nauczycielem, który wskazuje drogę ku oświeceniu, jednak walka o oświecenie jest własna. Powszechnie przyjmowaną definicją terminu "Bóg" jest ta o istocie, która panuje i stworzyła wszechświat. Budda wczesnych swych tekstów podaje argumenty obalające istnienie takiej istoty.

We wczesnym Buddyzmie, Budda jasno stwierdza, że "poleganie i wiara" w tworzenie przez najwyższą istotę prowadzi do braku wysiłku i bezczynności. Jest to znacząca przeszkoda na ścieżce do wyzwolenia według Buddy. Na co można zwrócić uwagę, to to, że Budda nie krytykował czczenia Boga, ale jedynie stwierdził, że wiara w istnienie Boga stwórcy skrępowuje umysł w samsarę.

Buddyzm Mahajana (tak jak Buddyzm Theravada) nie przyjmuje żadnego Stórcy, czy panującego Boga. Sutra Avatamsaka mówi: "Jeśli chcesz zrozumieć wszystkich Buddów przeszłości, teraźniejszości i przyszłości, powinieneś wobec tego spojrzeć na cały wszechświat tak, jakby był stworzony przez Serce." W niektórych głównych tradycjach Buddyzmu Mahajana (prądy nauki Tathagatagarbha i Czystej Ziemi) jest pojęcie Buddy jako wszechobecnej, wszechwiedzącej, wyzwalającej essencji rzeczywistości, a o Buddach mówi się jako o generatorach rozległych "czystych ziem", lub "rajów Buddy", w których istoty niezawodnie osiągają Nirwanę. I tak, do pewnego stopnia, ta koncepcja Buddy sięga blisko panteistycznych koncepcji czołowego boga, wciąż jednak różni się tym, że w tradycji Mahajana każdy może stać się Buddą, w porównaniu z ogólnymi teistycznymi religiami, w których generalnie uważa się za niemożliwe zostanie bogiem czy też Bogiem.

Buddyzm nie jest ani ateistyczny, ani teistyczny i nie jest też mieszanką tych obydwu. Jakoże nauki buddyjskie nie zajmują się żadnym z nich, jest to wobec tego nazwane Środkową Drogą. Do góry

37. Bhagawan

Bhagavan (Bhagwan or Bhagawan) in Hindi and Sanskrit means one who is clad in bhagwa i.e. light orange colour, that represents gyan or knowledge. Thus Bhagwān means one who wears gyan or knowledge.

In some traditions of Hinduism it is used to indicate the Supreme Being or Absolute Truth, but with specific reference to that Supreme Being as possessing a personality (a personal God). This personal feature indicated in Bhagavan differentiates its usage from other similar terms such as Brahman, the "Supreme Spirit" or "spirit", and thus, in this usage, Bhagavan is in many ways analogous to the general Christian conception of God.

In Hindu Religion, the word Bhagwan has symbolic meaning too. The word encompasses Earth, Water, Fire, Air and Space – the five elements:

‘Bh’ stands for Bhoomi or Earth

‘G’ stands for Gagan or Space

‘V’ stands for Vayu or Air

‘A’ stands for Agni or Fire

‘N’ stands for Neer or Water

Bhagavan used as a title of veneration is often translated as "Lord", as in "Bhagavan Krishna", "Bhagavan Shiva", "Bhagavan Swaminarayan", etc. In Buddhism and Jainism, Gautama Buddha, Mahavira and other Tirthankaras, Buddhas and bodhisattvas are also venerated with this title.

The title is also used as a respectful form of address for a number of contemporary spiritual teachers in India. Do góry

38. Gyani

W religii hinduskiej Gyani jest osobą starającą się uświadomić sobie Absolutną Prawdę (Bhagavan lub Brahman) polegając jedynie na sile swego umysłu.

Słowo "Ghian" w języku punjabi znaczy wiedza. Tak więc "Ghiani" to ktoś, kto posiada duchową i religijną wiedzę i może pomóc kongregacji. Do góry

39. Kalijuga

Kali Yuga ("wiek niemoralności") jest ostatnim z czterech etapów, przez które przechodzi świat jako część cyklu yug opisanych w indyjskich skryptach. "Kali" z Kali Yuga znaczy "konflikt, niezgodę, kłótnię, lub spór". Innymi wiekami są Satya Yuga, Treta Yuga i Dvapara Yuga. Większość interpretatorów hinduskich skryptów wierzy, że ziemia jest obecnie w Kali Yuga. Tradycyjnie Kali Yugę uważa się jako trwającą 432 200 lat.

Hindusi wierzą, że ludzka cywilizacja degeneruje się duchowo podczas Kali Yugi, do którego odnosi się jako do Ciemnego Wieku, ponieważ w nim ludzie odsunięci są tak daleko jak to tylko możliwe od Boga. Hinduizm często symbolicznie reprezentuje moralność (dharma) jako byka. W Satya Yuga, pierwszym etapie rozwoju, byk ma cztery kończyny, lecz w każdym wieku moralność redukuje się o jedną czwartą. Do wieku Kali, moralność jest zredukowana jedynie do jednej czwartej tej ze złotego wieku, tak więc byk Dharmy ma tylko jedną kończynę. Do góry

40. Tamang

Tamangowie (znani również jako Murmi) są jedną z licznych grup etnicznych z północno-centralnego górzystego regionu Nepalu. Słowo Tamang może wywodzić się od tybetańskich słów "ta" i "mang", znaczące odpowiednio koń i żołnierz. Mieszkając głównie na północy i wschodzie państwa, tworzą oni 5.6% nepalskiej populacji, co stanowi 1 280 000 liczby ludności, nieco wyżej od ludności Newars.


A mountainside village inhabited by Tamang
Nazwa Tamang, zazwyczaj Tamag w języku tybetańskim, oznacza konnych wojowników, Tamagowie byli graniczną policją wysłaną przez króla Tybetu Trisonga około 755 roku. Są oni również dobrymi alpinistami i przewodnikami trekkingu. Wielu Tamangów rekrutuje się do służby w indyjskich i brytyjskich pułkach Gurkha od czasu brytyjskiego panowania.

Tamangowie zazwyczaj są wyznawcami tybetańskiego buddyzmu z elementami przed-buddyjskiego Bön i religii tambaistycznej. Z powodu ich bliskości z Newarami, w ich praktykach można dostrzec lekki hinduistyczny wpływ. Według spisu ludności z 2001 roku, 88.26% etnicznych Tamangów w Nepalu było Buddystami i 7.69% Hindusami. Typowym utworem muzycznym i tańcem Tamangów jest "tamang selo", w którym tańczy się w takt bębna zwanego "damphu". Damphu jest tradycyjnym bębnem Tamangów. Do góry

41. Kunchusum

Kunchu znaczy "Boska Istota", podczas gdy Sum znaczy "Trzy", tak więc Kunchusum to "Trzech Buddów".


Tamshing Lhakang, Bhutan
Kunchusum Lhakhang jest świątynią o wiejskim wyglądzie, znajdującą się nieopodal Tamshing Lhakhang (najważniejszej świątyni szkoły Nyingma w Butanie). Świątynia ta datuje się na 7 wiek i została odkryta i odnowiona przez skarbnika w 15 wieku. Świątynia owa znana jest ze swego dzwona, który nosi napis z 8 wieku. Został on skradziony z Tybetu i przetransportowany do Butanu. Być może tybetańska Rodzina Królewska miała koty, które mogły słyszeć "dźwięk Buddyzmu". Do góry


blog comments powered by DISQUS
[offer translation]


Thanks! Your translation has been sent.
[embed]
[print version]
pl